SAD počele povlačiti svojih trupa sa sjeveroistoka Sirije

SAD počele povlačiti svojih trupa sa sjeveroistoka Sirije

DAMASK, VAŠINGTON – Sjedinjene Američke Države objavile su u ponedjeljak da će početi sa povlačenjem svojih trupa sa sjeveroistoka Sirije

To područje trenutno je pod kontrolom Sirijskih demokratskih snaga koje su bile i glavni saveznik Amerikanaca u borbi protiv Islamske države.

Ko čini kurdske snage i zašto su se uopšte Amerikanci našli u Siriji?

Kada su se trupe odane sirijskom predsjedniku Bašaru el Asadu povukle iz oblasti sa kurdskom većinom na sjeveru, kurdska stranka poznata kao Sirijska partija demokratske unije i njeno oružano krilo jedinice za zaštitu, ili YPG, ustale su da brane i upravljaju tim teritorijama.

Sjedinjene Američke Države poslale su trupe u Siriju kako bi se borile protiv takozvane Islamske države, terorističke organizacije koja je okupirala veći dio Sirije i Iraka i koja je preuzela odgovornost za brojne napade koji su se dogodili i na evropskom tlu.

Na početku rata, Kurdi nisu previše bili važni Amerikancima. Umjesto toga, SAD su pružale podršku Slobodnoj sirijskoj armiji, grupi koja se borila protiv Asada, a koja se takođe sukobljavala i sa Kurdima.

Međutim, 2014. godine, teroristi Islamske države počeli su da zauzimaju teritorije duž iračko-sirijske granice. Hrlili su sjevernim Irakom, dodajući ih tako teritorijama koje su već zauzeli u Siriji i šireći svoj kalifat.

U septembru te godine, zauzeli su Kobani, grad koji su kontrolisali Kurdi na granici sa Turskom. Grad je umalo pao u ruke ekstremistima kada su se umiješale SAD i vazdušnim udarima pomogle YPG da se odbrane.

Te akcije postale su simbol savezništva Amerikanaca i Kurda. Za razliku od drugih sirijskih pobunjeničkih grupa, YPG je bila voljna da se bori protiv Islamske države.

Vašington je dopremao Kurdima oružje, obučavali su borce i pružali im podršku iz vazduha. Tako su postali jezgro grupe koja se zove Sirijske demokratske snage (SDF).

Ranije ove godine su snage koje su predvodili Kurdi zajedno sa organizacijom koju predvode SAD u Siriji preuzeli i posljednju teritoriju kalifata. Pobjeda je SDF koštala 11.000 boraca.

U međuvremenu, Kurdi su iskoristili SAD i veličinu koalicije da obezbede kontrolu na sjeveroistoku Sirije i da sami vode teritoriju koja je skoro potpuno nezavisna od Asada.

Zašto su SAD nastavile da pružaju podršku Kurdima?

Iako Islamska država u svojim rukama više ne drži značajne teritorije, koalicija i borci iz koalicije i dalje tragaju za hiljadama ekstremista koji se kriju u udaljenim pustinjama Sirije.

Takođe, Kurdi služe kako bi spriječili Asada i njegove saveznike, Rusiju i Iran, da kontrolišu važne strateške teritorije. Severoistok Sirije je najbogatiji region u kom ima nafte, vode i minerala. Takođe, to područje je veoma dobro povezano putevima sa Irakom.

Uz američku zaštitu, Kurdi su iskoristili te resurse za finansiranje svoje vlade od 140.000 državnih službenika koji opslužuju više od dva miliona ljudi, za koju su SAD tvrdile da treba da bude model vlade u cijeloj zemlji.

Ipak, američki lider Donald Tramp nije bio mnogo ubijeđen u sve to i od početka je zahtjevao povlačenje trupa. U decembru je povlačenje konačno i najavio, ali je bio pritisnut sa svih strana da to ne radi. U nedjelju je u telefonskom razgovoru sa turskim predsjednikom Redžepom Tajipom Erdoanom konačno i rekao da je vrijeme da se ide.

Šta Turci žele?

Turska je odavno stavila do znanja da se protivi američkoj podršci Kurdima, odnosno Sirijskim demokratskim snagama, govoreći da su ti Kurdi zapravo dio Radničke partije Kurdisatana, a koji su u sukobu sa Turskom još od 1984. godine. Turska ih naziva teroristima.

Vlada Turske strahuje da će ta partija da stvori sigurno utočište na sjeveru Sirije, kao što je to učinjeno na sjeveru Iraka i da bi onda mogli da sprovode napade i u Turskoj.

Namjera Turske je da pogura Kurde iz tampon zone sa sirijsko-turske granice. Zatim planira da ponove ono što je učinila i na ostalim sirijskim teritorijama pod svojom kontrolom: obnovi ih uz turske firme i preseli 3,6 miliona sirijskih izbjeglica koji žive u Turskoj. Kurde čeka nova borba s ozbiljnom i jakom vojnom silom kojoj je cilj da ih vojno porazi i protjera što dalje od svoje granice. Moglo bi se reći da Kurdima prijeti masakr.

Naravno, još jedan tuski cilj je da kompletno slomi kurdske borce i zaustavi „rađanje“ njihove države.

I dok se čekala reakcija Sjedinjenih Američkih Država dogodio se i telefonski poziv dvojice predsjednika u kom je dogovoreno da će se Amerikanci povući i ostaviti tako tuskoj vojcsi prostor za prolaz.

Šta kažu Kurdi?

Nekoliko sati nakon što su američke trupe počele sa povlačenjem sa pozicija u Siriji, SDF su izdale saopštenje optužujući ih da ne ispunjavaju obaveze za koje su se dogovorili sa saveznicima.

„Turski neisprovociran napad na naše teritorije imaće loš uticaj na našu borbu protiv Islamske države i na stabilnost i mir koji je stvoren u regionu u prethodnih nekoliko godina. Kao Sirijske demokratske snage, mi smo posvećeni odbrani svoje zemlje po svaku cijenu“, navodi se u saopštenju.

Kurdi takođe kažu da je tursko-američki dogovor „nož u leđa“. Navode da će pružiti otpor turskoj invaziji, a sada i Ujedinjene nacije strahuju da će turska ofanziva da pokrene novi talas izbjeglica.

Za ono što je ostalo od Islamske države ovo su potencijalno veoma dobre vijesti. Iako je organizacija izgubila svoj kalifat i dalje ponekad sprovodi napade. Činjenica da Amerikanci okreću leđa Kurdima, može da otvori prostor teroristima Islamske države da ponovo pokrenu akcije.

Ono što se takođe otvara kao mogućnost je da će Kurdi sklopiti dogovor sa sirijskim režimom koji podržavaju Rusija i Iran i na kraju svega bi vrlo lako upravo oni mogli da budu pobjednici svega ovoga.

(Telegraf.rs)

 

Pročitajte više na: Nezavisne Novine

Share This Post